Rouwen: een proces zonder handleiding

Rouwen is een intens, grillig en persoonlijk proces. Omdat iedereen op zijn eigen manier rouwt bestaat er geen ‘handleiding om goed te rouwen’. Wat helpt is inzicht krijgen in je eigen proces en ontdekken wat voor jou werkt. Rouwtherapeut Leoniek van der Maarel vertelt in het nieuwe ANBO Magazine, dat grotendeels in het teken staat van het levenseinde, over het rouwproces.

Rouwen is de reactie die volgt op een verlies. Hoe zwaar rouw is, is afhankelijk van de vorm van het verlies. We kunnen ook rouwen om een tas, of na een echtscheiding. Rouw na een overlijden is een moeilijk proces dat gepaard gaat met veel emoties. “Wat het zo ingewikkeld maakt is dat de meesten niet weten hoe ze moeten rouwen, er geen houvast is en dat de omgeving zich er graag te hulp schiet”, zegt Van der Maarel. “Dat helpt meestal niet, want rouw is een individueel proces. Goed of juist verkeerd rouwen bestaat daarom niet.” 

Hoe help je iemand?

Veel mensen weten niet hoe ze een rouwende moeten bijstaan. Daardoor zijn ze bang om het bespreekbaar te maken. Van der Maarel: “Hoe goed we het ook bedoelen, aan ‘Je moet toch door’ of clichés als ‘de tijd heelt alle wonden’ heeft een rouwende op dat moment helemaal niks. ‘Je mag me altijd bellen’ werkt ook niet. De meeste rouwenden hebben namelijk het gevoel anderen tot last te zijn.” Wat wél helpt is er voor iemand zijn. Aan­dacht geven, vragen en luisteren. Laat iemand zijn verhaal vertellen. En laat merken dat je er bent, bel of ga langs met een pan soep of een bos bloemen. Maai het gras. “Ook al denken we dat we het minste doen door er alleen maar te zijn, dat is juist waar mensen het meest van opknappen.”

Tips die bij rouw kunnen helpen vindt u op ANBO Raad & Daad.